Toen ik nog klein was ging ik met mijn ouders regelmatig naar een pretpark. Ik woonde destijds in Maastricht en Phantasialand lag dichtbij, daarom kwamen we daar vaak. Ze hadden daar destijds (zo’n 30 jaar terug) twee achtbanen, een grote en een kleine. Het verschil tussen die twee zat hem vooral in de lengte, de grote was langer, hoger en sneller. Geen van beiden gingen ze over de kop en eigenlijk stelden ze allebei niet zo veel voor.

Risicoloos leven

Ik zag dat niet zo. Voor mij waren het beangstigende ongetemde monsters. Ik wilde na een paar jaar de boel aangekeken te hebben alleen in de kleine want die was het langzaamste en het minst heftig. Dat durfde ik nog wel aan, maar voor geen goud ging ik in de grote. Ik probeerde het niet eens, hoe vaak anderen ook zeiden dat het fantastisch was en dat ik het vast geweldig zou vinden. De hakken gingen in het zand en ik weigerde mee te gaan. Ik stond ook niet stil bij wat het voor anderen betekende, er moest immers altijd iemand bij me blijven die niet de achtbaan in kon. Die situatie veranderde jarenlang niet. De kleine was ok, de grote niet. Achtbanen die over de kop gingen waren helemaal uit den boze.

Waar het in feite op neer komt is dat ik risico’s ontweek en luisterde naar wat me bang maakte. Ik durfde het niet aan te gaan. Het was te eng, hoe groot ook de belofte die wachtte op het eind. Een patroon dat zich herhaalt door mijn leven heen. Want dat staat vol met achtbanen, maar dan figuurlijke.

De achtbanen van mijn leven

Soms kan ik niet kiezen of ik een achtbaan wil nemen. Het leven plaatst me er dan ineens in. Ik kan niks anders doen dan de rit uitzitten. Bij een onverwacht overlijden of ernstige ziekte van een geliefde bijvoorbeeld. Die dingen gebeuren soms. Ik weet intussen dat de rit voorbijgaat. Geen enkele rit is oneindig.

De meeste zijn echter de achtbanen waarvoor ik kan kiezen. Het zijn de angsten en de twijfels die verborgen liggen in mezelf en die ik tegenkom als ik een zijweg ontdek op mijn pad. Ze aanpakken, een nieuwe weg inslaan, betekent een achtbaan van emoties. Het betekent het onderkennen van wat ik voel en ik wilde dat het grootste deel van mijn leven niet. Mijn gevoel lag diep in mij verborgen en daar moest het blijven. Bijna altijd koos ik er dus voor ze niet te nemen en op dezelfde weg te blijven doorgaan. Ik koos voor wat ik kende, voor (schijn)zekerheid. Ik stapte simpelweg niet in. Met als gevolg dat ik na enige tijd weer voor diezelfde achtbaan stond. Ik liep in cirkels of mijn pad keerde terug naar een soortgelijke achtbaan.

Kijk voorbij de achtbaan

De laatste jaren kies ik er echter steevast voor ze wél te nemen omdat ik geleerd heb dat de angst en twijfels overwinnen en een nieuwe weg inslaan heel veel oplevert. Het is de chaos en onrust die er vaak bij komt kijken waard. Als de achtbaan voorbij is sta ik op een nieuwe weg vol met mogelijkheden. Ik hebt iets overwonnen, iets geleerd en daarmee kan ik verder. Uiteindelijk vergeet ik de onaangename en soms beangstigende rit, wat het me oplevert blijft wél.

Een duw in de juiste richting

Ik kreeg een helpend zetje van het leven. Een onverwacht duwtje in de goede richting om te leren dat mijn angst ongegrond is. Op een dag namelijk stapte ik per ongeluk de verkeerde achtbaan in. Ik dacht dat het een simpele was die wat rondjes draaide, niets wat ik niet aan zou kunnen. Maar deze ging over de kop, in een schroef en in een kurkentrekker. Het was, kortom, mijn grootste nachtmerrie qua achtbanen. Pas toen ik de klem om mijn nek vastzette en niet meer terug kon realiseerde ik me waar ik in zat. Maar het was te laat. Er was ook geen tijd meer voor paniek want hij vertrok.

Ik vond het fantastisch! Na die rit ben ik nog 5 keer gegaan. Al die jaren durfde ik niet in de achtbaan, tot ik per ongeluk in eentje terecht kwam en bleek dat ik het in mijn hoofd veel erger maakte dan het in werkelijkheid was. Sterker nog, ik vond het geweldig. De kick van de adrenaline na afloop maakt het de spanning die ik van tevoren voel meer dan waard. Sindsdien ga ik in elke achtbaan die ik tegenkom.

Met mijn gevoel in de achtbaan

En dat geldt dus ook voor de figuurlijke achtbanen. Mijn gevoeligheid maakt dat ik de rit intenser beleef dan de meesten. De dalen zijn diep, de toppen hoog. Door dat te accepteren en zelfs te omarmen wordt de rit een stuk plezieriger. Bovendien ben ik aan het eind van de rit dichter bij mezelf. Ik vertrouw op mijn gevoel die me zegt dat het goed is, en luister niet naar mijn gedachten die schreeuwen dat ik dood ga.
Ik stap liever een achtbaan in vertrouwend op het gevoel dat het goed komt dan dat ik luister naar een paniekerige stem die roept dat het geheid fout gaat. De keus is altijd aan mezelf.

Ik luister naar mijn gevoel. Wil ik deze achtbaan in? Ik negeer wat angst en mijn hoofd me vertellen. Ik bedenk wat het me kan opleveren in plaats van wat kan ik verliezen. Zegt mijn gevoel nee, sla ik deze beurt lekker over, ik bent er nog niet aan toe. Let wel, ik heb het niet over een gevoel van angst. Het moet juist voelen het wél of niet te doen. Dezelfde achtbaan komt toch opnieuw langs totdat ik hem een keer gedaan hebt.

Denk nou niet dat ik je vertel dat je alle achtbanen zo maar in moet stappen, dat je elk zijpad zo maar in moet slaan. Maar als je niet durft, ga dan eens na waarom niet. Wat weerhoud je?

In gevecht met de achtbaan

Leven met je gevoeligheid kan een achtbaan zijn. Dat is niet te voorkomen, het is er een deel van. Daar kun je tegen vechten, net als je kunt vechten tegen je gevoeligheid maar de rit wordt er niet beter op. Grote kans dat je misselijk en ziek uit het wagentje stapt zonder het gevoel iets overwonnen te hebben. Zo verging het mij in ieder geval. Het gevecht tegen je gevoel win je nooit, het gevecht tegen je angst wel.

Ik heb het op de harde manier moeten leren en regelmatig sta ik toch weer met knikkende knieën. Het leven blijft me uitdagen. Soms vraag ik me tijdens de rit af waar ik aan begonnen ben. Maar te bang om in te stappen ben ik niet meer. Want het is het waard. Elke keer opnieuw. Ondanks dat het nooit makkelijk is. Ik weet dat het zal eindigen aan het eindstation en dat ik dan na een tijdje een nieuwe cyclus, een nieuwe achtbaan in mag gaan waarbij ik nieuwe dingen mag leren. Deze achtbaan kan ik afstrepen, die hoef ik niet meer te nemen.

Jouw persoonlijke achtbaan

Heb je ook het gevoel alsof je leven in een achtbaan zit? Gaat het op en neer, heen en weer, over de kop, langzaam, snel en lijk je er geen vat op te hebben? Komt het je ook bekend voor dat je in de rij staat om die achtbaan in te stappen die je eigenlijk niet wil doen? Dat je uit de rij wil stappen om er van weg te lopen? Is dit een achtbaan waarin je geplaatst wordt of is dit een achtbaan waarvoor je kunt kiezen om erin te stappen of er van weg te stappen? Wat wordt je keuze? En waarom? Heb je om je heen gekeken of er niet een vergelijkbare kleinere achtbaan is die je eerst kan doen? Grenzen verleggen kan ook in kleine stapjes…

Stefan van Langeveld

Waardevol artikel? Help ons mee om iedereen goed te leren omgaan met zijn of haar gevoeligheid. Dit doe je door onze content te delen op sociaal media of via de deel-knop. Heb je een vraag over jouw gevoeligheid? Wij bespreken jouw vraag in de Gevoelig Zijn podcast! Ga naar gevoeligzijn.nl/vraag. <3 Gevoelig Zijn

Foto: © Claudia Hendriks